Top 10 Beste films van regisseur Alex Garland

Garlands officiële regiedebuut is een kille, adembenemend gelaagde triomf en een van de allerbeste sciencefictionfilms van de 21e eeuw. Programmeur Caleb (Domhnall Gleeson) wordt door zijn excentrieke tech-miljardair-baas Nathan (Oscar Isaac) uitgenodigd in een afgelegen hightech laboratorium om een Turing-test uit te voeren op de beeldschone androïde Ava (Alicia Vikander). Wat volgt is een claustrofobisch psychologisch schaakspel over manipulatie, bewustzijn, gender en de gevaren van de schepper die voor god speelt. Bekroond met een Oscar voor de visuele effecten en voorzien van een messcherp scenario dat vandaag relevanter is dan ooit.

Met zijn baanbrekende scenario voor '28 Days Later' blies Garland het zombiegenre eigenhandig nieuw leven in. Door trage ondoden te vervangen door bloeddorstige, sprintende geïnfecteerden besmet met het 'Rage-virus', creëerde hij pure paniek op het scherm. Cillian Murphy zwerft door een angstaanjagend verlaten Londen in een post-apocalyptisch meesterwerk dat niet alleen draait om de besmetting, maar vooral om de duistere wreedheid waartoe mensen in staat zijn wanneer de beschaving instort.

Gebaseerd op de roman van Jeff VanderMeer regisseerde Garland een hallucinant sci-fi meesterwerk dat herinneringen oproept aan Tarkovsky's 'Stalker'. Natalie Portman geeft leiding aan een team vrouwelijke wetenschappers dat 'The Shimmer' betreedt: een mysterieuze, muterende zone aan de Amerikaanse kust waaruit nog nooit iemand is teruggekeerd. Een buitenaards mooie maar diep verontrustende verkenning van zelfdestructie, mutatie en rouw, met een angstaanjagende gemuteerde beer en een onvergetelijke, kosmische climax.

Garlands grootste kaskraker voor A24 is een ongemakkelijk realistische en actuele oorlogsfilm. Kirsten Dunst levert een glansrol af als een afgestompte oorlogsfotograaf die samen met collega's door een verscheurd, dystopisch Amerika trekt tijdens een gewelddadige escalatie tussen afvallige staten en de overheid. Zonder goedkope politieke partijdigheid toont Garland de meedogenloze brutaliteit van burgeroorlog en de zware tol van oorlogsjournalistiek in een film die je bij de keel grijpt en niet meer loslaat.

Meer dan twee decennia na het origineel keerden Alex Garland en regisseur Danny Boyle terug naar het universum dat het zombiegenre transformeerde. Met een absolute droomcast – waaronder Aaron Taylor-Johnson, Jodie Comer, Ralph Fiennes en de langverwachte terugkeer van Cillian Murphy als Jim – toont de film een post-apocalyptisch Groot-Brittannië waarin een hele nieuwe generatie moet zien te overleven tussen gemuteerde geïnfecteerden en rivaliserende stammen. Een monumentale, emotionele en angstaanjagende voortzetting van de franchise.

In deze hypnotiserende sciencefiction-thriller bundelde Garland opnieuw de krachten met Danny Boyle. Een team wetenschappers en astronauten, aangevoerd door Cillian Murphy en Chris Evans, reist met een kolossale nucleaire bom richting de stervende zon om het licht op aarde te redden. De combinatie van beklemmende psychologische spanning, adembenemende beelden en de tijdloze muziek van John Murphy maken van 'Sunshine' een moderne cultklassieker die de nietigheid van de mens tegenover het universum voelbaar maakt.

Garland schreef, produceerde en stuurde achter de schermen grotendeels de regie aan van deze rauwe, compromisloze verfilming van het iconische stripfiguur. Karl Urban is meesterlijk als de helm-dragende Judge Dredd, die samen met een jonge rekruut vecht om te overleven in een tweehonderd verdiepingen tellende sloppenwijkflats geregeerd door de meedogenloze drugsbarones Ma-Ma (Lena Headey). Een visueel overrompelende, hyper-gewelddadige actietriomf vol ingenieuze 'slo-mo' sequenties.

Garland bewerkte de beroemde dystopische roman van Nobelprijswinnaar Kazuo Ishiguro tot een diep melancholisch en ingetogen sciencefiction-drama. Carey Mulligan, Andrew Garfield en Keira Knightley schitteren als vrienden die opgroeien op een schijnbaar idyllisch internaat, om te ontdekken dat ze klonen zijn die uitsluitend zijn gekweekt als orgaandonoren. In plaats van bombastische actie kiest Garland voor een hartverscheurende meditatie over de waarde van de tijd die ons gegeven is en de onvoorwaardelijke kracht van liefde.

Voor deze meedogenloze oorlogsfilm sloeg Garland de handen ineen met militair adviseur en veteraan Ray Mendoza als co-regisseur en co-schrijver. Met een energieke jonge topcast bestaande uit Charles Melton, Joseph Quinn, Will Poulter en Kit Connor duikt de film diep in de ongefilterde chaos en kameraadschap van moderne oorlogsvoering. Garland vermijdt patriottische clichés en focust op het hyperrealisme van gevechtssituaties, wat resulteert in een zenuwslopende en visueel overrompelende bioscoopervaring.

Garlands meest surrealistische en provocerende film is een huiveringwekkende folk-horror nachtmerrie. Jessie Buckley speelt een getraumatiseerde weduwe die rust zoekt op het Engelse platteland, maar wordt geterroriseerd door lokale mannen die griezelig genoeg allemaal hetzelfde gezicht delen – fenomenaal en verontrustend vertolkt door Rory Kinnear. Een viscerale, allegorische verkenning van patriarchale dreiging en rouw die uitmondt in een van de meest bizarre en spraakmakende finales van de moderne horrorcinema.

Als uitvoerend producent hielp Garland het beklemmende vervolg op zijn baanbrekende zombiefilm vormgeven. Zes maanden nadat het Rage-virus Groot-Brittannië verwoestte, probeert het Amerikaanse leger Londen opnieuw te bevolken, totdat een nieuwe besmetting uitbreekt. Met Jeremy Renner, Rose Byrne en Idris Elba, en een van de meest angstaanjagende openingsscènes uit de horrorgeschiedenis, is dit een snoeiharde, bloedstollende actiefilm die de dreiging van het origineel eer aandoet.

De film waarmee het voor Garland allemaal begon. Danny Boyle verfilmde Garlands gelijknamige debuutroman uit 1996 tot een visueel bedwelmende cultfilm met Leonardo DiCaprio in de hoofdrol. Een jonge Amerikaanse backpacker zoekt in Thailand naar een ongerept aards paradijs, maar ontdekt dat zelfs de meest idyllische utopie ten prooi valt aan menselijke paranoia, hebzucht en geweld. Garlands vlijmscherpe thematiek rond isolatie en maatschappelijk verval is hier al overduidelijk aanwezig.