Philip Kaufman wordt niet vaak in één adem genoemd met de ‘New Hollywood’-generatie van de jaren 70. Hij is altijd een beetje een buitenbeentje gebleven. En dat is zonde, want zijn oeuvre is ontzettend divers.
Hij is de man die Indiana Jones bedacht (samen met George Lucas), maar ook de regisseur die moeiteloos switcht tussen rauwe westerns, erotische literatuurverfilmingen en paranoïde sci-fi. Hij heeft niet de naamsbekendheid van Spielberg, maar zijn beste werk staat als een huis. Hier zijn zijn tien hoogtepunten.
1. The Right Stuff (1983)
Kaufman neemt ruim drie uur de tijd om te laten zien hoe Amerika zijn eerste stappen in de ruimte zette, van de waaghals Chuck Yeager die door de geluidsbarrière knalt tot de mediagekte rond de ‘Mercury Seven’.
Het knappe is dat de film nooit saai wordt; het is een perfecte mix van jongensboek-avontuur, droge humor en oprechte bewondering voor piloten die in veredelde conservenblikken stapten.
2. The Unbearable Lightness of Being (1988)
Het verfilmen van Milan Kundera’s filosofische meesterwerk leek onmogelijk, maar Kaufman flikte het. Het resultaat is een film die broeit van de sensualiteit en intelligentie. Daniel Day-Lewis is op zijn charmantst als de rokkenjagende chirurg Tomas, die tijdens de Praagse Lente moet kiezen tussen de lichte, vrijblijvende liefde en de zware, betekenisvolle relatie.
Het is een trage, prachtige film die je echt even moet laten bezinken.
3. Invasion of the Body Snatchers (1978)
Remakes zijn zelden beter dan het origineel, maar deze versie komt heel dicht in de buurt. Kaufman verplaatste het verhaal naar San Francisco en maakte er een doodenge thriller van over het verlies van identiteit.
Geen goedkope schrikeffecten, maar een constante, sluipende paranoia: wie van je vrienden is nog zichzelf en wie is vervangen door een emotieloze kopie? En dat einde… dat vergeet je nooit meer.
4. The Wanderers (1979)
Vaak overschaduwd door die ándere bende-film uit hetzelfde jaar (The Warriors), maar The Wanderers is eigenlijk de betere film als je van karakterontwikkeling houdt.
Het speelt zich af in de Bronx van 1963, net voordat de onschuld van de jaren vijftig definitief verdwijnt. De soundtrack is goud waard en de sfeer is een unieke mix van gewelddadig, grappig en melancholisch.
5. Quills (2000)
Geoffrey Rush heeft de rol van zijn leven als de beruchte Markies de Sade, die vanuit het gekkenhuis zijn provocerende teksten naar buiten probeert te smokkelen.
Het is een film die vragen stelt over censuur en kunst: mag je alles schrijven, hoe schokkend ook? Kaufman maakt er geen stijf kostuumdrama van, maar een energieke, soms zelfs zwarte komedie die heerlijk wegkijkt.
6. Henry & June (1990)
https://www.youtube.com/watch?v=L_aPjxQrg3M
Deze film is vooral beroemd (of berucht) omdat hij ervoor zorgde dat Amerika de ‘NC-17’ kijkwijzer invoerde; hij was te expliciet voor een R-rating, maar te artistiek voor porno.
Het verhaal duikt in de driehoeksverhouding tussen de schrijvers Henry Miller, zijn vrouw June en Anaïs Nin in het Parijs van de jaren 30. Visueel is het een plaatje: warm, rokerig en dromerig.
7. Hemingway & Gellhorn (2012)
Een ambitieuze HBO-film waarin Nicole Kidman en Clive Owen de hoofdrollen spelen als het powerkoppel van de oorlogsjournalistiek. Wat deze film bijzonder maakt, is hoe Kaufman de acteurs digitaal in echte historische beelden heeft gemonteerd.
Soms werkt dat geweldig, soms is het wat bevreemdend, maar het geeft een uniek ‘You are there’-gevoel aan de Spaanse Burgeroorlog en andere conflicten.
8. The Great Northfield Minnesota Raid (1972)
hhttps://www.youtube.com/watch?v=Zw4eL-LNejs
Vergeet de romantische westerns waarin de helden altijd raak schieten. Dit is Kaufman die het genre binnenstebuiten keert. Jesse James en Cole Younger worden hier niet neergezet als mythische figuren, maar als ploeterende outlaws in een modderig en regenachtig landschap.
Een rauwe, realistische film die laat zien dat het Wilde Westen vooral hard werken was.
9. The White Dawn (1974)
Een verborgen pareltje in zijn filmografie. Drie walvisvaarders stranden in het noordpoolgebied en worden gered door Inuit. Wat begint als een verhaal over overleving en vriendschap, slaat langzaam om wanneer de westerse hebzucht en cultuur de lokale tradities beginnen te verzieken.
Het voelt bijna als een documentaire, zo authentiek is de setting.
10. Rising Sun (1993)
Eerlijk is eerlijk: dit is niet zijn meest hoogstaande werk, maar wel een ontzettend vermakelijke thriller.
Sean Connery en Wesley Snipes moeten een moord oplossen in een Japans zakenimperium in LA. De film ademt de sfeer van de vroege jaren 90, toen Amerika bang was economisch overvleugeld te worden door Japan.
Misschien wat gedateerd, maar als ‘guilty pleasure’ werkt hij nog steeds prima.
